Symphony No. 9 "From the New World" / The Water Goblin (2000)

Royal Concertgebouw Orchestra, Nikolaus Harnoncourt

Antonin Dvorák (1841-1904):
 Symphony No. 9 in E minor, Op. 95 'From the New World'
 The Water Goblin, Op. 107 (B195)

"Harnoncourt heeft een aantal vooraanstaande voorgangers in het Concertgebouw, niet in het minst de structuurbewuste Sir Colin Davis en de vurige Antál Dorati (beiden Philips). Deze uitvoering overtreft echter alle voorgangers. Op de eerste paar pagina's doen zich veelbelovende gebeurtenissen voor: zorgvuldig getekende houtblazerspartijen; bassen die zorgvuldig kalmeren van fel fortissimo tot gespannen pianissimo; provocerende fagotten en een moeiteloze overgang naar de mooie fluitmelodie op 2'58". Aan het begin van de ontwikkelingssectie worden de piano-violen echt leggiero (licht) gespeeld, een belangrijk detail dat door de meeste concurrenten wordt verdoezeld. De midden- en lage stemmen krijgen hun volle smaak en de vioolpartijen zijn verdeeld. Harnoncourts Largo is een klein wonder. Golvende klarinetten klinken tegen een achtergrond van glinsterende strijkers-tremolo's en, na de prachtig gekozen aanpak van de Meno-passage (maat 78), hoor je plotseling rustige pizzicato-akkoorden van de tweede violen (7'00") die je tijdens een concert bijna nooit opmerkt. De finale zelf zakt nooit in, en voor de laatste rechte lijn volgt Harnoncourt een koers die ergens tussen het gedrukte Allegro con fuoco en de expressieve verbreding ligt die Dvorák later goedkeurde. Het meest bewonderenswaardige aan Harnoncourts Dvorák is de nabijheid tot de natuur: er gaat nauwelijks een minuut voorbij die niet ergens wordt geraakt door groen of zonneschijn. Als koppeling geeft Harnoncourt ons De watergeest, het meest volkse van Dvoráks Erben-toongedichten, waarin, net als in de symfonie, de middenstemmen naar voren komen en de stampende buitenste delen met veel ritmische kracht worden gespeeld. Als u denkt dat u de Nieuwe Wereld door en door kent, dan zal Harnoncourt u aan het denken zetten."
Gramophone - Classical Music Guide 2010
Gramophone - Classical Music Guide 2010